Ο Τ/κ ηγέτης Τουφάν Ερχιουρμάν, πραγματοποίησε συνέντευξη Τύπου στην Προεδρία την Τρίτη, μετά τη συνάντησή του στην ουδέτερη ζώνη με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Νίκο Χριστοδουλίδη και έκανε μια δήλωση και απάντησε σε ερωτήσεις.

Η συνάντηση των ηγετών, η οποία διήρκεσε μιάμιση ώρα, ξεκίνησε στις 11.00 π.μ. και πραγματοποιήθηκε στην επίσημη κατοικία του Ειδικού Εκπροσώπου του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ και επικεφαλής της Ειρηνευτικής Δύναμης των Ηνωμένων Εθνών στην Κύπρο.

Στη δήλωσή του προς τον Τύπο μετά τη συνάντηση, ο Ερχιουρμάν ανέφερε τα εξής:

«Σήμερα, μετά την πρόταση που κάναμε προηγουμένως, αυτή είναι η πρώτη μου κατ' ιδίαν συνάντηση με τον Ελληνοκύπριο ηγέτη, κ. Νίκο Χριστοδουλίδη. Η συνάντηση ήταν αποκλειστικά μεταξύ των δύο μας και θα ήθελα να δηλώσω ότι ήταν μια ανοιχτή και ειλικρινής συνάντηση.

Συζητήσαμε το στάδιο στο οποίο έχουν φτάσει οι εργασίες για τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης, σε ποια σημεία έχει επιτευχθεί σταδιακή πρόοδος και πώς μπορούμε να προχωρήσουμε περαιτέρω. Στο πλαίσιο αυτό, αποφασίσαμε να δώσουμε εντολή στους εκπροσώπους μας να συνεχίσουν τις τακτικές συναντήσεις τους. Αποφασίσαμε επίσης να συναντηθούμε ξανά στο εγγύς μέλλον. Συνεχίσαμε την ανταλλαγή απόψεων επί ουσιαστικών θεμάτων. Ειδικότερα, όσον αφορά τις καθυστερήσεις στα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης, συμφωνήσαμε ότι ο Ελληνοκύπριος εκπρόσωπος θα ενημερώσει επίσημα τον Τουρκοκύπριο εκπρόσωπό μας, κ. Μεχμέτ Ντάνα, μόλις τα θέματα αυτά ολοκληρώθηκαν κατά τη διάρκεια των συναντήσεών τους.  Συνολικά, αυτή ήταν η περίληψη της συνάντησης.

«ΔΩΣΑΜΕ ΘΕΤΙΚΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗ...»

Σε απάντηση σε ερώτηση σχετικά με την αφθώδη πυρετό που έχει παρατηρηθεί στο Νότο, ο Τ/κ ηγέτης δήλωσε ότι μετά το αίτημα για 20.000 δόσεις εμβολίου που τους έφτασε χθες, επικοινώνησαν με τον Υπουργό Γεωργίας και ενημερώθηκαν ότι οι πρώτες 10.000 δόσεις θα μπορούσαν να είναι έτοιμες το αργότερο μέχρι αύριο, και οι δεύτερες 10.000 μέσα σε λίγες ημέρες.

«Στο πλαίσιο αυτό, μετέφερα αυτή τη θετική απάντηση στον κ. Χριστοδουλίδη», δήλωσε ο Πρόεδρος Tufan Erhürman, προσθέτοντας: «Η εκδήλωση αυτής της νόσου είναι ένα κοινό πρόβλημα στο νησί και υπάρχει κίνδυνος μετάδοσης και από τις δύο πλευρές. Αντιμετωπίζουμε επίσης μια παρόμοια κατάσταση όσον αφορά τα εσπεριδοειδή. Αυτές οι εξελίξεις κατέδειξαν για άλλη μια φορά την ανάγκη συντονισμένης εργασίας μέσω των τεχνικών επιτροπών για τέτοια θέματα».

Όταν ρωτήθηκε για την ημερομηνία της επόμενης συνάντησης μεταξύ των δύο ηγετών, ο Πρόεδρος Τούφαν Ερχούρμαν δήλωσε ότι οι εκπρόσωποί τους θα συνεχίσουν να συναντώνται συχνά και ότι, παράλληλα, συμφώνησαν να συναντηθούν ξανά στο εγγύς μέλλον χωρίς καθυστέρηση.

Ο Πρόεδρος Ερχιουρμάν συνέχισε:

«Μεταβίβασα σήμερα στον κ. Χριστοδουλίδη τις δηλώσεις που έκανα κατά τη διάρκεια της τηλεοπτικής συνέντευξής μου στο NTV. Η προσέγγισή μας στη διαδικασία είναι η ίδια με εκείνη της Δημοκρατίας της Τουρκίας. Στις δηλώσεις που έγιναν εξ ονόματος της Δημοκρατίας της Τουρκίας, ο λόγος για τον οποίο προηγουμένως δεν κατάφεραν να οδηγήσουν σε επίλυση ήταν η απροθυμία της ελληνοκυπριακής ηγεσίας να μοιραστεί την εξουσία και την ευημερία του νησιού με τον τουρκοκυπριακό λαό.  Στις δηλώσεις μου μέχρι σήμερα, έχω εκφράσει την ίδια άποψη. Δήλωσα ότι αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο έθεσα την πολιτική ισότητα – συμπεριλαμβανομένης της «αποτελεσματικής συμμετοχής» και της «εκ περιτροπής προεδρίας» – ως πρώτο σημείο της πρότασής μας για τη μεθοδολογία. 

Έχουμε καταλήξει σε κοινή εκτίμηση με την Τουρκική Δημοκρατία ότι η μακροχρόνια απροθυμία της ελληνοκυπριακής ηγεσίας όσον αφορά τον διαμοιρασμό της εξουσίας και της ευημερίας του νησιού είναι ο λόγος για τον οποίο το κυπριακό ζήτημα παραμένει άλυτο για τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα.

Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με την εκτίμησή του για τη συνάντηση, ο Πρόεδρος Τούφαν Ερχούρμαν την χαρακτήρισε «ωφέλιμη», επαναλαμβάνοντας ότι ήταν ανοιχτή και ειλικρινής, αποκαλώντας την «μία από τις πιο ανοιχτές και ειλικρινείς συναντήσεις». Σημείωσε ότι «συζητήθηκαν κυρίως μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης» και τόνισε ότι η συνάντηση «μας έδωσε επίσης την ευκαιρία να εξηγήσουμε με μεγαλύτερη σαφήνεια τις θέσεις μας σε ουσιαστικά θέματα».

Προγραμματισμένη επίσκεψη στο σχολείο του Καρπάζ

Σχετικά με το θέμα της προγραμματισμένης επίσκεψης στο σχολείο του Καρπάζ, ο Πρόεδρος Τούφαν Ερχουρμάν δήλωσε: «Τα ελληνοκυπριακά παιδιά που φοιτούν στο σχολείο του Καρπάζ είναι και δικά μας παιδιά. Εργαζόμαστε εδώ και αρκετό καιρό για να οργανώσουμε αυτή την επίσκεψη, την οποία θα πραγματοποιήσω αύριο. 

Ο τ/κ ηγέτης πρόσθεσε ότι δεν έχει λάβει καμία πληροφορία που να υποδηλώνει ότι υπάρχει πρόβλημα στο σχολείο, προσθέτοντας: «Παρ' όλα αυτά, προτιμώ να επισκεφθώ το σχολείο ο ίδιος. Καθώς προσπαθούμε να επιλύσουμε τα προβλήματα όλων των παιδιών μας, θα προσπαθήσουμε να επιλύσουμε και τα δικά τους».

Αναφερόμενος στην εκπαίδευση των Τουρκοκυπρίων στη Λεμεσό, είπε: «Αυτό είναι ένα πρόβλημα που υπάρχει από την προεδρία του κ. [Mehmet Ali] Talat, όταν ήμουν μέλος της διαπραγματευτικής του ομάδας. Οι Τουρκοκύπριοι μαθητές εκεί δεν έχουν σχολείο. Υπάρχει μόνο μια τάξη όπου μαθαίνουν τουρκικά. Τα άλλα μαθήματα δεν διδάσκονται στα τουρκικά. 

Δεν έχω νοοτροπία που αποδέχεται την αμοιβαιότητα στα ανθρώπινα δικαιώματα, ειδικά όταν αφορά παιδιά. Επομένως, θα πάω να ακούσω και τα παιδιά μας εκεί. Αν έχουν κάποιο πρόβλημα, θα προσπαθήσουμε να το λύσουμε, όπως προσπαθούμε να λύσουμε τα προβλήματα των παιδιών μας σε άλλα σχολεία – αν υπάρχει κάποιο πρόβλημα. Οι πληροφορίες που μου έχουν μεταφερθεί μέχρι στιγμής δεν δείχνουν ότι υπάρχει κάποιο ιδιαίτερο πρόβλημα».

Η διεθνής διάσταση του κυπριακού προβλήματος έχει αυξηθεί

Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με το κυπριακό πρόβλημα, ο Τούφαν Ερχούρμαν δήλωσε: «Το κυπριακό πρόβλημα έχει από καιρό ξεπεράσει το στάδιο του απλού διακοινοτικού ζητήματος και, τα τελευταία χρόνια, έχει επεκταθεί ακόμη περισσότερο. Οι εξελίξεις στην περιοχή επηρεάζουν πράγματι το κυπριακό πρόβλημα. Η ελληνοκυπριακή κυβέρνηση της Νότιας Κύπρου έχει συνάψει διάφορες διμερείς συμφωνίες με διαφορετικές χώρες κατά την περίοδο μετά το Κρανς-Μοντάνα. 

Η διεθνής διάσταση του κυπριακού προβλήματος αυξάνεται. Ο ηγέτης των Τουρκοκυπρίων και ο ηγέτης των Ελληνοκυπρίων θα συζητήσουν όλα αυτά τα θέματα, αλλά πέρα από αυτό, πρόκειται για ένα ζήτημα που αφορά στενά την περιοχή. Οι περιφερειακοί παράγοντες έχουν επίσης ορισμένες απόψεις σχετικά με τη διαδικασία και προσπαθούν να δημιουργήσουν περιοχές επιρροής.

Αυτό είναι ένα στάδιο που ο Τουρκοκύπριος ηγέτης και ο Ελληνοκύπριος ηγέτης πρέπει να αντιμετωπίσουν με μια προσέγγιση που θα δημιουργήσει πραγματική αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ των δύο λαών και θα εδραιώσει την αμοιβαία εμπιστοσύνη. Εάν η διαδικασία προχωρήσει από το τραπέζι των συναντήσεων στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, είναι ήδη γνωστό ότι τουλάχιστον οι τρεις εγγυητικές χώρες θα είναι παρούσες. Υπάρχουν και άλλοι που έχουν εκφράσει την επιθυμία να παρευρεθούν, αλλά διατηρούμε μια σαφή στάση: εάν δημιουργηθεί τραπέζι διαπραγματεύσεων, θα υπάρχουν δύο ηγέτες και οι τρεις εγγυητικές χώρες, όπως συνέβαινε μέχρι τώρα».

Συγκλίσεις που οδήγησαν στο Κραν-Μοντάνα

Όσον αφορά την προηγούμενη δήλωσή του σχετικά με τις συγκλίσεις που οδήγησαν στο Crans-Montana, ο Ερχιουρμάν είπε: «Υπό τον τίτλο της ανταλλαγής απόψεων για ουσιαστικά ζητήματα, πιστεύω ότι είχα την ευκαιρία να εξηγήσω με μεγαλύτερη σαφήνεια τη μεθοδολογία τεσσάρων σημείων που ακολουθούμε, δεδομένου ότι πραγματοποιήσαμε μια συνάντηση πρόσωπο με πρόσωπο. Το δεύτερο σημείο της μεθοδολογίας τεσσάρων σημείων είναι η αποδοχή, βάσει αρχών, όλων των συγκλίσεων που οδήγησαν στο Crans-Montana. Εάν πρόκειται να ξεκινήσει μια διαδικασία διαπραγματεύσεων, δεν πρέπει να ξεκινήσουμε από το μηδέν, σαν να μην έχει επιτευχθεί ποτέ καμία σύγκλιση. 

Έχουν ήδη επενδυθεί χρόνια προσπάθειας στα τραπέζια των διαπραγματεύσεων. Το να αρχίσουμε να πλαισιώνουμε τις συζητήσεις με όρους όπως «οι συγκλίσεις σας» και «οι συγκλίσεις μου» θα σήμαινε, στην πράξη, την επανέναρξη κάθε θέματος για επαναδιαπραγμάτευση. Αυτό θα ισοδυναμούσε με το να ξεκινήσουμε από το μηδέν – ακριβώς αυτό που προσπαθούμε να αποφύγουμε. Είχα την ευκαιρία να το εκφράσω αυτό με μεγαλύτερη σαφήνεια. Προφανώς, η διατύπωσή μου θεωρήθηκε υπερβολικά ισχυρή. Αυτό που εννοούσα με τον όρο «αποφυγή» ήταν να διασφαλίσω ότι αυτό που είπα θα γινόταν κατανοητό σωστά. Ο σκοπός της συμπερίληψης αυτού του θέματος είναι να αποφευχθεί η εκκίνηση από το μηδέν. Οι συγκλίσεις βρίσκονται ήδη στην κατοχή του ΟΗΕ. Εάν ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις, θα τις ανοίξουμε και θα τις συζητήσουμε όταν καθίσουμε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Από διαδικαστικής άποψης, ας αποδεχθούμε ότι οι συγκλίσεις που οδήγησαν στο Crans-Montana δεν θα επαναδιαπραγματευτούν. Αυτό είναι μέρος της μεθοδολογίας μου – δεν έχει σχέση με την Τουρκία».

 Όσον αφορά την πρόταση του Ελληνοκυπρίου ηγέτη για ένα δεύτερο πεζόδρομο στη Λευκωσία, ο Ερχούρμαν δήλωσε: «Ο κ. Χριστοδουλίδης το ανέφερε στις δηλώσεις του στον Τύπο. Υπάρχουν επί του παρόντος ορισμένα προβλήματα στο πέρασμα του Μετεχάν. Αυτά τα προβλήματα πρέπει να επιλυθούν το συντομότερο δυνατόν. Ωστόσο, η επίλυση των προβλημάτων στο Μετεχάν από μόνη της δεν θα ανακουφίσει όλα τα προβλήματα που σχετίζονται με τη διέλευση οχημάτων. 

Χρειαζόμαστε μια δεύτερη διάβαση οχημάτων στη Λευκωσία, τόσο για τους Τουρκοκύπριους όσο και για τους Ελληνοκύπριους. Εάν ανοίξει μια νέα διάβαση στο Χασπόλατ, δεν θα χρησιμοποιείται μόνο από τους Τουρκοκύπριους, αλλά και από τους Ελληνοκύπριους. Προς το παρόν, δεν έχουμε ανάγκη από μια νέα διάβαση πεζών, όχι επειδή είμαι αντίθετος σε αυτό. Όταν αναλάβαμε τα καθήκοντά μας, διαπιστώσαμε ότι από την θητεία του κ. Τατάρ είχαν ξεκινήσει εργασίες. Ας μην διακόψουμε αυτό που έχει ήδη τεθεί σε εφαρμογή, ας το ολοκληρώσουμε. Το Haspolat περιλαμβάνεται σε αυτό. Ο κ. Τατάρ είχε δηλώσει προηγουμένως ότι υπάρχει ανάγκη για ένα δεύτερο σημείο διέλευσης οχημάτων και πρότεινε το Haspolat. Αυτή η πρόταση δεν ωφελεί μόνο τους Τουρκοκύπριους. Δεδομένου ότι έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος, επιθυμώ να το επιλύσω αντί να ξεκινήσω από το μηδέν.

Η ζητούμενη τοποθεσία είναι ένα άλλο σημείο διέλευσης για πεζούς που βρίσκεται περίπου 100-150 μέτρα μακριά από το Lokmacı. Δεν αντιτίθεμαι σε αυτό, αλλά δεν ανταποκρίνεται στις τρέχουσες ανάγκες. Δεν θέλω να χαθεί η προσπάθεια που έχει καταβληθεί μέχρι τώρα με τη διάσπαση της ατζέντας».

Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με τους μικτούς γάμους, ο κ. Ερχιουρμάν δήλωσε ότι το θέμα παραμένει στην ατζέντα κάθε συνάντησης και ότι έχουν σημειωθεί ορισμένες εξελίξεις. «Μοιράστηκα τα στοιχεία που έχω με τον κ. Χριστοδουλίδη και το θέμα θα παραμείνει στην ατζέντα της επόμενης συνάντησης», είπε.

Σχετικά με το θέμα της παροχής υπηρεσιών οδικού φόρου στα συνοριακά σημεία διέλευσης Derinya-Bostancı, ο Ερχιουρμάν δήλωσε ότι «περιμένουμε επίσημη ανακοίνωση ολοκλήρωσης από την ελληνοκυπριακή πλευρά».